"Şirketimizde 5 kişi Global Admin" — bu cümle her CISO\'nun korkusudur. Sürekli aktif yönetici hesabı saldırganın en arzulanan hedefidir. Microsoft Entra ID Privileged Identity Management (PIM) ile yöneticiler varsayılan olarak sıradan kullanıcı, sadece ihtiyaç anında onay ile 1-8 saat aktif olurlar. Bu yazıda PIM kurulumu ve KOBİ\'ler için pratik kullanımı.
Lisans gereksinimi: PIM için Entra ID Premium P2 gerekir. Şu planlarda dahil: M365 E5 ($57), Entra ID P2 standalone ($9/admin/ay). M365 Business Premium'da YOK — sadece P1 var.
Sürekli vs Eligible Yönetici
| Özellik | Sürekli (Permanent) | Eligible (PIM) |
| Varsayılan durum | Her zaman yönetici | Sıradan kullanıcı |
| Yetki aktivasyon | Otomatik | Kullanıcı talep eder, onaylanır |
| Süre | Sınırsız | 1-8 saat (config edilebilir) |
| MFA + onay | Sadece girişte MFA | Aktivasyonda MFA + opsiyonel iş gerekçesi |
| Audit izleme | Sıradan log | Detaylı: kim ne zaman hangi sebeple aktive etti |
| Saldırı yüzeyi | Yüksek (sürekli açık) | Düşük (zaman-sınırlı) |
PIM Kurulum — Adım Adım
Adım 1: PIM Aktivasyonu
- entra.microsoft.com → Identity governance → Privileged Identity Management.
- İlk açışta PIM kendini etkinleştirir (5-10 dk).
- Microsoft Entra roles → Roles sekmesi.
Adım 2: Mevcut Yöneticileri Eligible'a Çevir
Önce mevcut sürekli Global Admin'leri PIM'e taşı:
- Roles → Global Administrator.
- Active assignments listesini gör (örn 5 kişi).
- Her birini tek tek seç → Remove.
- Add assignments → kullanıcıyı seç → Eligible tipi seç.
- Atama süresi: "Permanently eligible" (sürekli yetki için aday) veya "Eligible from X to Y" (zaman-sınırlı aday).
⚠ Break-glass hesap ayrı tutulmalı: 1-2 adet emergency Global Admin\'i PIM\'e taşımayın — sürekli aktif kalsın. PIM kendisi çalışmazsa erişim için yedek var olmalı.
Adım 3: Role Settings
Her role için aktivasyon kuralları tanımla:
- Roles → Global Administrator → Settings.
- Activation maximum duration: 1-8 saat (varsayılan 8 — kısaltabilirsiniz).
- On activation, require:
- MFA: ✓ (her aktivasyonda)
- Justification: ✓ (iş gerekçesi yaz)
- Ticket information: ✓ (ITSM ticket no — varsa)
- Approval to activate: ✓ (başka admin onaylasın — 4 göz prensibi)
- Onaylayıcılar listesi: 1-3 yönetici. Onay 30 dk içinde gelmezse aktivasyon reddedilir.
- Assignment maximum duration: Permanently eligible / 6 ay / 1 yıl. Düzenli review için 6 ay öneririz.
- Save.
Kullanıcı Tarafında: PIM Aktivasyonu
Yönetici acil yetki ihtiyacı duyduğunda:
- entra.microsoft.com → My roles.
- Eligible roles listesini gör → istediği rolün yanındaki Activate.
- MFA challenge → kabul.
- Form: süre (1-8 saat), iş gerekçesi (örn "Ticket #1234 - kullanıcı şifre sıfırlama").
- Submit → onay sürecini bekle (eğer aktif).
- Onay gelirse rol aktif olur, süre dolana kadar kullanılabilir.
Access Review — Düzenli Denetim
Her 3 veya 6 ayda bir tüm Eligible yöneticilerin yetkilerini gözden geçir:
- Identity governance → Access Reviews.
- New access review → ad: "Q1-2026 Admin Review".
- What to review: Members of a group → Eligible Global Admins.
- Reviewers: "Members review themselves" veya "Manager" veya manuel listesi.
- Schedule: Quarterly / 6 months.
- Action when reviewer doesn\'t respond: Remove access (auto).
- Start.
Her review sonunda kalmaması gerekenler otomatik kaldırılır.
Audit Log — PIM Aktiviteleri
PIM tarafından üretilen log'lar Audit Log'a girer:
- Eligibility added: kim, ne zaman, hangi role aday olarak eklendi
- Role activation requested: kim aktivasyon talep etti
- Role activation approved/denied: kim onayladı/reddetti
- Role activated: rol aktive oldu
- Role deactivated: rol bitti (otomatik veya manuel)
Bu logları SIEM\'inize akıtın (Sentinel, Splunk) → AI tabanlı anomali tespiti.
Sık Karşılaşılan Sorunlar
Sorun 1: "Activation pending approval" 30 dk geçse de bekliyor
Onaylayıcı(lar) yok veya yanıt vermiyor. Çözüm: yedek onaylayıcı (backup approver) tanımla; otomatik timeout sonra denial yerine "another approver"\'a transfer ayarla.
Sorun 2: "I need urgent access, no time for approval"
Acil durumlar için "Self-activation" — onaysız aktivasyon ama detaylı justification + alert tetiklenir. Senior yönetici hemen bilgilendirilir, log incelenir. Onay süreci kullanılır ama post-facto.
Sorun 3: PIM aktivasyon SMS doğrulama gelmiyor
PIM MFA için Microsoft Authenticator önerilir (SMS değil). SMS güvenilmez (SIM swap attack), authenticator uygulamasını kullan.
Maliyet — KOBİ İçin
PIM için:
- Sadece adminler P2: 3-5 Global Admin için Entra ID P2 standalone $9/ay × 5 = $45/ay
- Tüm kullanıcılar E5\'e geçiş: Pahalı KOBİ\'ye fazla — sadece admin için yeter
- Yatırım geri dönüşü: Tek bir admin hesabı sızıntısı engellendiğinde KVKK ihlal cezası + ransomware kurtarma maliyeti milyonları bulur — PIM yıllık ~$540 ile sigortadır
🔐 PIM Yapılandırma + Yönetici Eğitimi
Entra ID P2 lisans + PIM kurulum + mevcut Global Admin'leri Eligible'a çevirme + Access Review + Audit alerts. Microsoft Yetkili CSP desteği ile 1 günde.
PIM Setup →
İlgili Rehberler