Windows Server 2025 RDS User CAL, Remote Desktop Services (RDS) kullanan kullanıcılar için zorunlu Client Access License’tır. Standart Windows Server CAL’ı RDS erişimini KAPSAMAZ — ayrı RDS CAL alınmalıdır. CSP NCE perpetual modelde tek seferlik ödeme.
RDS CAL ne zaman zorunludur?
- Terminal Server / Session Host: Birden çok kullanıcının aynı Windows Server üzerinde RDP ile oturum açtığı senaryolar.
- Remote Desktop Gateway: Internet üzerinden iç ağa RDP geçişi yapan gateway’ler.
- Azure Virtual Desktop on-prem host: AVD’yi on-prem host’ta kullanma (hibrit).
- RemoteApp publishing: Tek bir uygulamanın RDP üzerinden yayınlanması.
- Citrix / Parallels RAS gibi 3rd-party VDI: Bunlar da Microsoft RDS lisansı gerektirir.
User CAL ne zaman tercih edilir?
Kullanıcı sayısı cihaz sayısından az olduğunda — yani her kullanıcı birden çok cihazdan RDP yapıyorsa. Tipik senaryolar:
- Yönetici kademe: ofis PC + ev laptop + telefon (3 cihaz, 1 lisans)
- Saha personeli: değişken cihazlardan RDP
- Hibrit çalışan beyaz yaka
Standart CAL ile farkı
İki CAL’ı karıştırmamak önemli — RDS CAL Windows Server CAL’ın ÜZERİNE eklenir, yerine geçmez:
- Windows Server User CAL ($45): Sunucuya temel erişim (file/print, AD authentication, vb.)
- RDS User CAL ($201): Yukarıdakine ek olarak RDP/RemoteApp oturum hakkı
- Toplam: RDP yapan her kullanıcı için her iki CAL’a da sahip olmak gerekir
Maliyet örneği
20 kullanıcı, RDS Session Host kullanan bir muhasebe firması:
- 1 × Windows Server 2025 Standard 16-Core: $1.176
- 20 × Windows Server User CAL: 20 × $45 = $900
- 20 × RDS User CAL: 20 × $201 = $4.020
- Toplam: $6.096 (perpetual)
Software Assurance avantajları
SA ile alınan RDS CAL’lar şu hakları getirir: Roaming Use Rights (off-prem cihazlardan da kullanma), VDI Suite hakkı, Microsoft Endpoint Manager entegrasyonu. Hibrit çalışma yaygınsa SA neredeyse zorunludur.