Exchange Server 2019 Standard CAL (User), on-premises Exchange sunucusuna erişen her kullanıcı için alınması gereken Client Access License'tır. Kullanıcının kullandığı cihaz sayısı önemli değildir — aynı kullanıcı laptop, telefon, tablet, kioskdan erişse de tek CAL yeter.
User CAL ne zaman tercih edilir?
User CAL, modern hibrit çalışma modeline daha uygundur:
- Çalışan ofis bilgisayarı + ev bilgisayarı + telefonu + tabletinden erişiyor (1 kullanıcı, 4 cihaz)
- BYOD politikası — kullanıcı kendi cihazını getiriyor
- Departmanlar arası mobilite — kullanıcı hesabı sabit, cihaz değişiyor
Device CAL ise:
- Vardiyalı ortam — bir cihazı çoklu kullanıcı paylaşıyor (üretim, çağrı merkezi)
- Kiosk/lobi terminali — herkes aynı cihazdan eriyor
- Cihaz sayısı kullanıcı sayısından az ise Device CAL ekonomiktir
Standard vs Enterprise CAL — fark nedir?
| Özellik | Standard CAL ($82) | +Enterprise CAL ($135 additive) |
|---|
| E-posta + takvim + kişiler | ✓ | ✓ |
| Outlook, OWA, ActiveSync, IMAP, POP3 | ✓ | ✓ |
| Personal Archive (100 GB) | ✓ | ✓ |
| Mobil cihaz politikası (basic) | ✓ | ✓ |
| Mobil cihaz politikası (advanced) | — | ✓ |
| Unified Messaging (sesli mesaj entegrasyonu) | — | ✓ |
| Journaling (otomatik e-posta arşivleme) | — | ✓ |
| Retention Policy (e-posta tutma süresi) | — | ✓ |
| In-Place Hold ve eDiscovery | — | ✓ |
| Information Rights Management (IRM) | — | ✓ |
| Anti-malware advanced (Forefront/Defender) | — | ✓ |
Karar: Genel kullanıcı (e-posta okur, gönderir, takvim) Standard yeterli. Compliance/yasal arşivleme gereken yöneticiler, finans ve hukuk personeli, sesli mesaj kullanan call-center elemanları Enterprise (additive — Standard üstüne eklenir).
Lisanslama hesabı örneği
200 kullanıcılı kurum, 50 yönetici Enterprise özellikler kullanıyor:
- 200 × Standard CAL (User) $82 = $16,400 — herkes için zorunlu
- 50 × Enterprise CAL (User) $135 = $6,750 — yöneticiler için additive
- CAL toplamı: $23,150 (server lisansı hariç)
Önemli: Enterprise CAL satın alındığında Standard CAL otomatik olarak dahildir; ayrıca Standard almaya gerek yoktur. Yani 50 yönetici için ya 50 × $82 + 50 × $135 = ÜST kuralı (yanlış) DEĞİL, sadece 50 × Enterprise = $6,750 (Standard zaten içinde) DOĞRU. Üstte hesaplanan örnekte 200 Standard'a Enterprise eklenmesi additive modeli; bu Microsoft'un "Standard tabanlı + Enterprise yükseltme" şeklindeki resmi modelidir.
External Connector ile farkı
Anonim/extranet kullanım (müşteri portali, web mail erişimi sağlanan dış kullanıcılar) için CAL yerine External Connector alınır — server başına tek lisans, sınırsız anonim kullanıcı. Genelde ihtiyaç duyan kurumlar büyük portalleri olan kuruluşlardır.
Microsoft 365 ile birlikte gelen CAL hakları
Microsoft 365 E3/E5 abonem var, ek olarak on-prem Exchange 2019 kuruluyor — CAL ayrıca lazım mı?
Evet, ayrıca lazım. M365 Cloud lisansı Cloud (Exchange Online) erişimini kapsar; on-prem Exchange için ayrıca CAL gerekir. Ancak "Microsoft 365 + Exchange Server CAL Suite" bundle'ı varsa kontrol edin — bazı E3/E5 müşterilerine on-prem CAL hakkı sağlanır (özellikle Software Assurance ile birlikte alınmış M365'te).
İlgili ürünler: