Exchange Server SE Standard CAL (User), on-premises SE Exchange sunucusuna erişen her kullanıcı için alınması gereken yıllık abonelik Client Access License'ıdır. Cihaz sayısı önemli değil — aynı kullanıcı laptop, telefon, tablet, kioskten erişse de tek CAL yeter.
SE CAL ile 2019 CAL farkı
| Özellik | SE Standard CAL ($95/yıl) | 2019 Standard CAL ($82 perpetual) |
|---|
| Lisans modeli | Yıllık abonelik | Tek seferlik |
| 3 yıllık maliyet | $285 | $82 |
| Modern auth (OAuth) | Varsayılan | Ayar gerekli |
| TLS 1.3 destek | ✓ | Sınırlı |
| Outlook 2019/2021 desteği | ✓ | ✓ |
| Mainstream destek | Sürekli | 2024 sona erdi |
User CAL ne zaman tercih edilir?
User CAL, modern hibrit çalışma modeline daha uygundur:
- Çalışan ofis bilgisayarı + ev bilgisayarı + telefonu + tabletinden erişiyor
- BYOD politikası — kullanıcı kendi cihazını getiriyor
- Departmanlar arası mobilite — kullanıcı sabit, cihaz değişiyor
Device CAL ise vardiyalı / paylaşımlı cihaz senaryolarında ekonomiktir.
SE Standard vs Enterprise CAL — fark
| Özellik | SE Standard CAL ($95/yıl) | +SE Enterprise CAL ($160/yıl additive) |
|---|
| E-posta + takvim + kişiler | ✓ | ✓ |
| Outlook, OWA, ActiveSync | ✓ | ✓ |
| Personal Archive (100 GB) | ✓ | ✓ |
| Mobil cihaz politikası (basic) | ✓ | ✓ |
| Mobil cihaz politikası (advanced) | — | ✓ |
| Unified Messaging (sesli mesaj) | — | ✓ |
| Journaling (otomatik arşivleme) | — | ✓ |
| Retention Policy | — | ✓ |
| In-Place Hold ve eDiscovery | — | ✓ |
| Information Rights Management (IRM) | — | ✓ |
| DLP (Data Loss Prevention) | — | ✓ |
Karar: Genel kullanıcı (e-posta okur, gönderir, takvim) Standard yeterli. Compliance/yasal arşivleme gerekenler, finans ve hukuk personeli, sesli mesaj kullanan call-center elemanları Enterprise (additive).
Yıllık lisanslama hesabı (200 kullanıcı)
- 200 × SE Standard CAL (User) $95 = $19,000/yıl
- 50 × SE Enterprise CAL (User) $160 = $8,000/yıl (yöneticiler için additive)
- CAL toplamı: $27,000/yıl (server lisansı hariç)
- 3 yıllık ufuk: $81,000
Cloud karşılaştırma: 200 × Exchange Online Plan 1 $4/ay × 12 = $9,600/yıl + Microsoft 365 dahil ek özellikler. SE CAL maliyeti tek başına bile Cloud'dan pahalı; on-prem tercihi sadece regülasyon zorunluluğu varsa anlamlıdır.
2019 CAL'dan SE CAL'a geçiş
Klasik 2019 perpetual CAL'larınız varsa Ekim 2025'e kadar geçerli. Sonrasında:
- Seçenek A — SE'ye geçiş: Yıllık SE CAL sipariş, Active Directory grup üyeliklerini koru, kullanıcı tarafında değişim yok.
- Seçenek B — Buluta migration: Exchange Online Plan 1/2'ye taşı, on-prem sunucu kaldırılır, lisans soru kalmaz.
- Seçenek C — Hibrit: Bazı kullanıcılar SE'de (regülasyon altındakiler), bazıları Cloud'da (genel personel).
SE CAL satın alma süreci
Microsoft Türkiye CSP iş ortakları (Micro Bilgi gibi) SE CAL'larını yıllık aboneliğe çevirip Türk Lirası faturalandırır. NCE (New Commerce Experience) kuralları geçerli:
- İlk 7 gün iptal penceresi, sonrası dönem bağlı
- Yıllık taahhüt ile yaklaşık %16 indirim aylığa göre
- Yıllık peşin ödemede ek %2-5 indirim olası
- KDV %20 ek (fatura üzerinde)
İlgili ürünler: